Privacybeloften versus realiteit

Een casestudy van zes Nederlandse nieuwssites

Wat gebeurt er echt achter de schermen wanneer je online het nieuws leest? Veel websites zeggen je privacy te respecteren—maar komen hun daden overeen met hun woorden? Dit onderzoek laat zien hoe zes grote Nederlandse nieuwsplatforms met jouw gegevens omgaan en of gebruikersinstemming echt voorop staat.

privacyclaims versus tracking

19 juli 2025 5 minuten lezen

Waarom dit belangrijk is

De meeste websites zeggen dat ze je privacy respecteren. Ze tonen banners, cookie-instellingen en lange beleidsteksten. Maar hier komt de echte vraag:

Komen die beloften overeen met wat er écht achter de schermen gebeurt?

Om dat uit te zoeken, bezochten we zes van de populairste Nederlandse nieuwssites om te zien welke gegevens ze verzamelen—en wanneer.

“Spoiler: toestemming komt niet altijd eerst.”

Wat we hebben gedaan

Met behulp van een geavanceerde agentbrowser analyseerden we elke site door:

  • Het lezen van het privacybeleid
  • Het detecteren van realtime tracking-scripts
  • Het vergelijken van beloften met de werkelijke praktijk

We richtten ons op:

  • NOS.nl: publieke omroep
  • NU.nl, AD.nl, Trouw.nl: DPG Media
  • NRC.nl, Telegraaf.nl: Mediahuis

Belangrijke vraag: Respecteren deze nieuwssites de privacybeloften die ze doen?

Overzicht van bevindingen

Tabel 1. Overzicht van bevindingen
Site Passend gedrag? Trackers vóór toestemming Profilering zonder inloggen Makkelijk af te wijzen Privacy
NOS.nl ✅ Ja ⚠️ Alleen anoniem ❌ Nee ✅ Ja Uitstekend
NU.nl ❌ Nee ✅ Ja ✅ Ja ⚠️ Moeilijk Laag
AD.nl ❌ Nee ✅ Ja ✅ Ja ⚠️ Moeilijk Laag
Trouw.nl ❌ Nee ✅ Ja ✅ Ja ⚠️ Moeilijk Laag
NRC.nl ❌ Nee ✅ Ja ✅ Ja ❌ Nee Zeer laag
Telegraaf.nl ❌ Nee ✅ Ja ✅ Ja ❌ Nee Zeer laag

Wat we hebben waargenomen

NOS.nl: een zeldzaam voorbeeld van transparantie

  • Volgt alleen geanonimiseerde statistieken
  • Geen gepersonaliseerde advertenties of profilering
  • Duidelijke opt-outmogelijkheden

✅ Privacybeloften worden nagekomen.

NU.nl, AD.nl, Trouw.nl (DPG Media)

  • Gedragsgebaseerde tracking begint vóór toestemming
  • Gebruikersprofielen worden opgebouwd zonder inloggen
  • Cookie-instellingen zijn verborgen of hebben meerdere stappen

⚠️ Beleid lijkt eerlijk—maar tracking is de standaard.

NRC.nl & Telegraaf.nl (Mediahuis)

  • Meer dan 50 advertentiepartners volgen je vanaf de eerste klik
  • Profilering start zonder duidelijke toestemming
  • Geen makkelijke manier om te weigeren

❌ Wat beloofd wordt en wat er gebeurt zijn totaal verschillend.

💡 Verrassende inzichten

  • Je wordt gevolgd vóórdat je kiest. Zelfs als banners iets anders suggereren.
  • Je hebt geen account nodig om geprofileerd te worden. Je klik- en scrollgedrag is al genoeg.
  • Social media kijkt mee. Deelknoppen en ingesloten content melden je bezoek—zelfs zonder interactie.
  • ‘Alles weigeren’ is zelden met één klik te vinden. Instellingen zitten vaak verstopt in voetteksten of ingewikkelde menu’s.
  • Één login = meerdere profielen. Mediagroepen koppelen je activiteit over verschillende titels heen.

Waarom we een agentische browser gebruikten

In tegenstelling tot statische tools of adblockers kon onze agentische browser:

  • Privacyverklaringen lezen en uitleggen in begrijpelijk Nederlands
  • Detecteren welke trackers er daadwerkelijk geladen worden in realtime
  • Verschillen blootleggen tussen beleid en praktijk
  • Simuleren wat tools zoals uBlock of Brave zouden blokkeren
  • Inschatten hoe moeilijk het is voor gebruikers om hun privacy te beschermen

Lees meer over waarom agentische browsers essentieel zijn om digitale tegenstrijdigheden te onthullen in dit artikel over hun meerwaarde.

💡 Wat je kunt doen

  • Kies altijd “Alleen noodzakelijke cookies” als dat mogelijk is
  • Pas privacyvoorkeuren handmatig aan
  • Gebruik privacy-extensies zoals uBlock Origin
  • Lees nieuws in de privémodus van je browser
  • Blijf uitgelogd waar mogelijk

Conclusie

Tabel 2. Samenvatting per uitgeversgroep
Uitgeversgroep Samenvatting
NOS (Publiek) ✅ Volgt minimaal en respecteert standaard je privacy
DPG Media ⚠️ Beloftes over controle, maar profiling gebeurt standaard tenzij je ingrijpt
Mediahuis ❌ Tracking begint direct, met minimale transparantie of toestemming

Onder aan de streep: Slechts één van deze zes sites houdt zich echt aan zijn privacybeloften. Bij de rest ligt de verantwoordelijkheid bij jou om je af te melden—vaak pas nadat je gegevens al zijn gedeeld.

Wil je meer weten?

Ontdek hoe AI-tools van de nieuwe generatie kunnen bijdragen aan digitale geletterdheid en privacybewustzijn. Bekijk onze coaching en cursussen over verantwoord gebruik van AI en slimme keuzes rondom je data.